Cantigas de escarnio e maldicir: equívoco e ironía

As cantigas de escarnio e maldicir son aquelas que buscan facer rir a través da sátira. Os tratados de poética medieval diferenciaban entre: 

Cantigas de escarnio. Son aquelas que conteñen unha sátira encuberta baixo dobres sentidos, xogos de palabras, equívocos, metáforas, eufemismos... Normalmente non se identifica a persoa satirizada.

Cantigas de maldicir. Son unha sátira directa e evidente, cunha linguaxe clara, sen ningún tipo de ambigüidades. A persoa criticada adoita aparecer claramente identificada (nome, apelidos, alcume...).

Este tipo de cantigas adoitan presentar recursos como o equívoco e a ironía: 

• Equívoco: baséase en xogar co dobre sentido das palabras.

• Ironía: consiste en dicir o contrario do que se quere dar a entender.

Símbolos das cantigas

Nas cantigas trobadorescas, especialmente nas cantigas de amigo, manéxase un amplo repertorio de símbolos que convén dominar para interpretalas correctamente.

• Auga: simboliza a fecundidade ou pureza da rapaza
• Fontes, lagos, ríos...: son o lugar de encontro dos namorados. 
• Mar tempestuoso: símbolo da paixón amorosa.
• Vento: símbolo da masculinidade. 
• Cervos: representan o namorado. 
• Flores: símbolo da sensualidade da primavera
• Cabelos (lavar cabelos): representan a fermosura e o erotismo. Indica un próximo encontro dos namorados. 

Podes localizar os símbolos na seguinte cantiga de Pero Meogo e interpretar o seu significado? 

O galego mola!

Comeza un novo curso e nada mellor que arrincar con este breve vídeo, Unha pequena xoia que nos explica, de forma moi simplificada, conceptos moi importantes que iremos vendo ao longo dos próximos trimestres: un chisco de historia da lingua, un chisco das variedades dialectais, un chisco do Día das Letras...

O noso graíño de area no Día das Letras

Hoxe, Días das Letras Galegas, é algo máis que unha data festiva no calendario coa que lembramos un autor insigne da nosa literatura. É o mellor momento para convidarnos a reflexionar sobre situación da lingua galega e para animarnos a dar pasos para mantela saudable e viva.

E cada graíño de area conta. Aproveitamos, daquela, para facer a estrea dun divertido videoclip elaborado polos compañeiros e compañeiras de 3ESOA. Como traballo voluntario da terceira avaliación, fixeron esta versión do tema «Non me digas "te quero"» do youtubeiro Aquel-e. Parabéns!

Ruta pondaliana 2022

O pasado 12 de maio, despois de dous duros anos de pandemia, por fin puidemos realizar unha saída didáctica. Neste caso, foi a «Ruta pondaliana», organizada entre os Departamentos de Lingua Galega e de Xeografía e Historia. Todos os grupos de 3ESO do Fogar saímos ás 8:30. O obxectivo: coñecer espazos singulares da comarca de Bergantiños a partir da lectura de distintos poemas de Eduardo Pondal.

O percorrido levounos ao Castro da Cidá de Borneiro, ao Dolmen de Dombate (con obradoiro de caza prehistórica incluído), á praia de Valarés (onde xantamos) e á contorna do Monte branco e da desembocadura do río Anllóns. 

Temos que agradecer a colaboración dos guías e técnicos do Dolmen de Dombate e do Concello de Ponteceso, que nos acompañaron e axudaron nesta gran xornada de lecer e aprendizaxe sobre o terreo. 

Apoiemos «Fuxide»!

 

Presentámosvos a curtametraxe «Fuxide», que Martín Ferrero, Adriana Otero e Gaia Perfini, alumnos de 4 ESO, presentaron ao concurso CINEMA NA ESCOLA 2022 organizado para centros escolares polo Concello da Coruña. Un gran traballo que contou coa colaboración dos profesores Juan Pintos e David Seisdedos. 

Os críticos especializados comentan que a dirección está ao nivel dos mellores filmes de Alfred Hitchcock ou de Akira Kurosawa. E que dicir das interpretacións! Meryl Streep, Jack Nicholson, Cristina Castaño ou Luís Tosar xa teñen relevo de garantía.

O vindeiro xoves 12 farase entrega dos premios aos gañadores do concurso no centro cívico do Ágora. Alí acudirán os nosos rapaces para ver se obteñen algún galardón. Un dos premios, o do público, depende dos votos recibidos. Para poder apoialos co noso voto, cómpre entrar no vídeo de Youtube e darlle ao «like». Animádevos! Ben o merecen!

Parabéns, Martín, Adriana e Gaia!!!

O 17 de maio para Florencio Delgado Gurriarán

Este ano, o Día das Letras Galegas homenaxea o poeta valdeorrés Florencio Delgado Gurriarán. Un autor que, a pesar de ter que coller o camiño do exilio tras a Guerra Civil (1936-1939), sempre viviu vinculado e comprometido coa súa terra natal e coa cultura galega. Para achegarnos á súa vida e á súa obra están a aparecer propostas didácticas de todo tipo pola arañeira. Aquí tes algunas.

• Proxecto Primavera das Letras, da Real Academia Galega (dirixido especialmente para Educación Primaria)
• Especial Letras Galegas 2022, da Real Acedamia Galega (dirixido a ESO e Bacharelato)
• Vídeo sobre a Vida e a Obra de Florencio Delgado Gurriarán, elaborado desde o Colexio San Pío X (de Ourense) e o Seminario Galán
• Telexornal Florencio Delgado Gurriarán, elaborado polo Departamento de Lingua Galega do CPI dos Dices, Rois.
• Web As Letras de Florencio, creada polos promotores da súa candidatura ao Día das Letras Galegas.
• Serie de recursos ordenados por etapas (Infantil, Primaria, Secundaria...) sobre a figura de Florencio Delgado Gurriarán, elaborados polo Seminario Galán.

De seguido, un interesante vídeo no que o escritor Héctor Cajaraville nos fala da figura de Florencio Delgado Gurriarán.

Como é costume nos últimos anos, tamén vos deixamos aquí un autodefinido centrado no autor homenaxeado do 17 de maio. Se investigastes un chisco sobre el, seguro que o dades completado.